Wyrokiem z 8 lipca 2026 r., sygn. akt II CSKP 89/26, Sąd Najwyższy odniósł się do kilku zagadnień mających zasadnicze znaczenie dla sporów dotyczących sankcji kredytu darmowego. Orzeczenie zasługuje na szczególną uwagę, ponieważ dotyczy zarzutów regularnie podnoszonych przez kredytobiorców wobec banków, w tym naliczania odsetek od kredytowanej prowizji, sposobu prezentowania kosztów kredytu oraz obowiązków informacyjnych kredytodawcy.
Odsetki od kredytowanej prowizji niedopuszczalne
Jednym z najważniejszych zagadnień rozstrzygniętych przez Sąd Najwyższy była praktyka naliczania odsetek od kredytowanej prowizji.
Sąd Najwyższy jednoznacznie wskazał, że składniki kosztów kredytu nie mogą być naliczane od siebie. Oznacza to, że bank nie może naliczać odsetek od prowizji stanowiącej koszt kredytu. Bez znaczenia pozostaje przy tym techniczny sposób rozliczenia prowizji, w tym jej wcześniejsze przelanie na rachunek kredytobiorcy, a następnie pobranie przez bank.
Co istotne, Sąd Najwyższy oparł swoje stanowisko na wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 23 kwietnia 2026 r. w sprawie C-744/24. TSUE stwierdził, że przepisy dyrektywy 2008/48/WE stoją na przeszkodzie stosowaniu oprocentowania nie tylko do wypłaconej kwoty kredytu, lecz również do kwot przeznaczonych na pokrycie kosztów związanych z kredytem.
Sąd Najwyższy odwołał się również do swojego wcześniejszego wyroku z 3 czerwca 2025 r., sygn. akt II CSKP 1953/22, w którym wskazano na konieczność rozróżnienia całkowitej kwoty kredytu od całkowitego kosztu kredytu. Koszty kredytu nie mogą bowiem stanowić części kapitału rzeczywiście udostępnionego konsumentowi.
Najnowszy wyrok SN stanowi zatem kontynuację kształtującej się linii orzeczniczej dotyczącej kredytowanych kosztów kredytu.
Obowiązki informacyjne banku
Sąd Najwyższy odniósł się również do sposobu przedstawiania konsumentowi kosztów kredytu. Zakwestionował praktykę polegającą na ujmowaniu kredytowanej prowizji w części kapitałowej raty. Konsument powinien otrzymać informacje pozwalające mu rzeczywiście ustalić strukturę swojego zobowiązania oraz koszty związane z kredytem.
Istotne są także postanowienia dotyczące możliwości zmiany opłat i prowizji. Warunki takich zmian powinny być określone w sposób dostatecznie precyzyjny i umożliwiający konsumentowi ocenę ich wpływu na wysokość jego zobowiązania.
Sąd Najwyższy podkreślił przy tym, że umowa kredytu powinna stanowić dla konsumenta swoiste „zwięzłe kompendium informacji prawnej”. Obowiązki informacyjne banku nie mają zatem charakteru wyłącznie formalnego.
Jedno naruszenie wystarczy do zastosowania sankcji
Szczególnie istotne z perspektywy kredytobiorców jest stanowisko Sądu Najwyższego dotyczące przesłanek zastosowania sankcji kredytu darmowego. Sąd wskazał, że dla skorzystania z sankcji przewidzianej w art. 45 ustawy o kredycie konsumenckim wystarczające jest wystąpienie jednego z naruszeń wymienionych w tym przepisie. Nie jest zatem konieczne stwierdzenie kilku uchybień jednocześnie. W przypadku spełnienia ustawowych przesłanek sankcja kredytu darmowego pozwala konsumentowi na zwrot kredytu bez odsetek i innych kosztów należnych kredytodawcy.
Znaczenie wyroku dla kredytobiorców
Wyrok Sądu Najwyższego z 8 lipca 2026 r. stanowi istotny argument w sprawach dotyczących sankcji kredytu darmowego, zwłaszcza w odniesieniu do umów przewidujących kredytowanie prowizji i naliczanie od niej odsetek, a także umów zawierających nieprecyzyjne lub niepełne informacje dotyczące kosztów kredytu.
Wyrok o sygn. akt II CSKP 89/26 niewątpliwie wzmacnia argumentację kredytobiorców i wyznacza istotny kierunek oceny zarzutów podnoszonych w sporach dotyczących sankcji kredytu darmowego.
Sąd Najwyższy odwołał się wprost w swojej argumentacji
Sprawdź swoją umowę kredytu
Jeżeli Twoja umowa kredytu konsumenckiego przewiduje kredytowaną prowizję lub inne dodatkowe koszty, warto zweryfikować, czy może ona spełniać przesłanki do zastosowania sankcji kredytu darmowego.
Oferujemy bezpłatną analizę umowy kredytowej pod kątem możliwości skorzystania z sankcji kredytu darmowego. Weryfikujemy postanowienia umowy oraz informujemy, czy istnieją podstawy do dochodzenia roszczeń wobec banku.
Prześlij nam swoją umowę na adres e-mail: tomasz.hankus@adwokatura.pl lub poprzez formularz kontaktowy znajdujący się w zakładce kontakt– jej wstępna analiza jest całkowicie bezpłatna i nie zobowiązuje do podjęcia dalszych działań.