Opinia Rzecznika TSUE: Sąd z urzędu musi badać naruszenia uzasadniające sankcję kredytu darmowego

Opinia Rzecznika TSUE: Sąd z urzędu musi badać naruszenia uzasadniające sankcję kredytu darmowego

Dziś Rzecznik Generalny TSUE w sprawie Machski, C-831/24 wydał opinię, w której stwierdził, że sąd powinien badać z urzędu również te naruszenia, których konsument nie wskazał w oświadczeniu o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego.

Sąd krajowy pyta TSUE czy jest związany naruszeniami wskazanymi w oświadczeniu o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego.

Pytanie preujdencjalne zostało zarejestrowane pod nr C-831/24. Rzecznik Generalny TSUE w swojej opinii zaproponował następującą odpowiedź na pytanie polskiego sądu: "Artykuł 10 ust. 2 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/48/WE z dnia 23 kwietnia 2008 r. w sprawie umów o kredyt konsumencki oraz uchylającej dyrektywę Rady 87/102/EWG należy interpretować w ten sposób, że: nakłada on na sąd krajowy rozpatrujący spór, w którym konsument powołuje się na zastosowanie sankcji przewidzianej w prawie krajowym mającym na celu wdrożenie art. 23 tej dyrektywy, obowiązek zbadania z urzędu poszanowania obowiązku wskazania w umowie o kredyt w sposób jasny i zwięzły w rozumieniu tej dyrektywy informacji wymienionych w art. 10 ust. 2 tej dyrektywy innych niż informacje, w odniesieniu do których uchybienie wyraźnie podnosi konsument."

Rzecznik w opinii podkreślił, że zakres obowiązków kontroli sądowej nie może być ograniczona wyłącznie do zarzutów podniesionych przez kredytobiorcę w oświadczeniu o sankcji kredytu darmowego.

Dlaczego opinia Rzecznika Generalnego TSUE jest istotna dla kredytobiorców?

Opinia nie jest wyrokiem, niemniej jednak należy się spodziewać, że podobne zdanie będzie miał TSUE w wydanym wyroku. Oznaczać to będzie, że polskie sądy będą musiały z urzędu badać nie tylko zarzuty wskazane w oświadczeniu. Chociaż opinia ta nie jest wyrokiem, należy się spodziewać, że sądy krajowe będą badać z urzędu różne obowiązki banków wynikające z ustawy o kredycie konsumenckim. Takie stanowisko pozwoli także kredytobiorcy podnieść nowe zarzuty w toku procesu cywilnego, mimo że zabrakło ich w oświadczeniu o sankcji kredytu darmowego. Opinia ta jest niewątpliwie korzystna dla kredytobiorców.

Dlaczego ta sprawa ma istotne znaczenie dla polskich spraw SKD?

W praktyce banki często argumentują, że sąd powinien badać wyłącznie te naruszenia ustawy o kredycie konsumenckim, które konsument wskazał w oświadczeniu o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego. Pytanie prejudycjalne zmierza do ustalenia, czy takie ograniczenie jest zgodne z prawem Unii Europejskiej.

Rzecznik Generalny odwołuje się do utrwalonego orzecznictwa TSUE, zgodnie z którym sądy krajowe mają obowiązek zapewnienia skutecznej ochrony konsumentów, nawet wtedy, gdy sami konsumenci nie podnoszą wszystkich możliwych naruszeń prawa.